Садржај
Зашто причамо о епидемији?
Увод
Епидемија кроз историју
Бактерије, вируси и протисти
Одговор домаћина на улазак бактерија и вируса
Епидемија и бројеви
Превентивне мере
Експоненцијални раст
Колективни имунитет
Поглед у податке
Уз помоћ рачунара
Опште стање здравља, отпорност огранизма и подложност инфекцији
Да закључимо
Евалуација
Да закључимо¶
Дошао/дошла си до самог краја курса у којем смо феномену епидемије пришли из угла предмета које учиш у школи. Пробаћемо да у кратким цртама побројимо најважније ствари којих смо се дотакли, а које могу сутра да ти помогну у свакодненом животу. У курсу си имао/имала прилике да научиш али и да се подсетиш грађе бактерија и вируса, потом ко све може да изазове епидемију, али и да ово није прва епидемија која се десила у свету. Такође, бавили смо се и мерама превенције, зашто је важно да се одржава хигијена руку, како те маска штити и зашто је важно да држиш дистанцу. Коначно, успели смо и да захваљујући математици и рачунарству боље разумемо различите трендове у току једне епидемије.
У наставку се налази квиз који сумира све оно о чему си имао/имала прилике да читаш. То је добра прилика да провериш шта си научио/научила.
Питање 1.¶
- Да би засигурно уништили све потенцијално опасне микроорганизме који се налазе на нашим рукама, потребно је да често користимо високо концентрована средства за дезинфекцију
- Одговарајуће вакцине су ефикасна мера у превенцији ширења епидемије и значајно доприносе постизању колективног имунитета
- Здраве животне навике, попут балансиране исхране, редовног сна и физичке активности, повољно утичу на функционисање целог организма, а самим тим и на отпорност организма
- Након контакта са зараженом особом, важно је тестирати се што пре, да би се утврдило да ли је дошло до заразе
Q-47: Означи тачне реченице о мерама превенције:
Питање 2.¶
Q-48: Да би дошло до инфекције, патоген мора да прође одређене линије одбране у нашем организму. Поређај по реду линије одбране од прве до последње:кисела средина у желуцу и епител дисајних и дигестивних органа се супротстављају продору патогена
---
леукоцити врше фагоцитозу
---
стварање антитела, обележавање патогена и убијање заражених ћелија
---
лимфоцити и антитела остају сачувани у организму неки временски период (имунолошка меморија)
Питање 3.¶
-
Q-49: Повезати дате болести са одговарајућим мерама превенције које се примењују:
Нешто ниси добро повезао
- куга
- хигијена насеља и отпада и употреба пестицида (родентицида)
- грип и корона
- вакцинација, социјална дистанца и заштитна маска
- маларија
- одговарајућа хемопрофилакса и употреба инсектицида
- колера
- водовод и канализација и редовно прање руку
- туберкулоза
- антибиотици и вакцинација
- богиње
- вакцинација
Питање 4.¶
- Одмах по уласку патогена у организам, та особа постаје заразна
- Особа се не може заразити уколико је била у контакту са зараженом особом на отвореном простору
- Kада се појаве први симптоми болести, особа је тада скоро сигурно заразна
- Иако не развије симптоме који су карактеристични за неку болест, особа може бити заразна
Q-50: Шта можемо закључити о начину преношења заразне болести?: (означи све тачне одговоре)
Питање 5.¶
Одговорите шта повећава, смањује или не утиче на репродукциони број \(R\)
- повећава репродукциони број
- Тачно.
- смањује репродукциони број
- Нетачно.
- не утиче значајно на репродукциони број
- Нетачно.
Q-51: Већа густина насељености:
- повећава репродукциони број
- Тачно.
- смањује репродукциони број
- Нетачно.
- не утиче значајно на репродукциони број
- Нетачно.
Q-52: Дужи инкубациони период:
- повећава репродукциони број
- Нетачно.
- смањује репродукциони број
- Нетачно.
- не утиче значајно на репродукциони број
- Тачно.
Q-53: Патоген се преноси путем вектора, а не директно с човека на човека:
- повећава репродукциони број
- Нетачно.
- смањује репродукциони број
- Тачно.
- не утиче значајно на репродукциони број
- Нетачно.
Q-54: Већи број људи који су стекли имунитет:
- повећава репродукциони број
- Тачно.
- смањује репродукциони број
- Нетачно.
- не утиче значајно на репродукциони број
- Нетачно.
Q-55: Повећана стопа мутација патогена:
- повећава репродукциони број
- Нетачно.
- смањује репродукциони број
- Тачно.
- не утиче значајно на репродукциони број
- Нетачно.
Q-56: Патоген доводи до брзог развијања озбиљних симптома болести, па и смрти:
- повећава репродукциони број
- Нетачно.
- смањује репродукциони број
- Тачно.
- не утиче значајно на репродукциони број
- Нетачно.
Q-57: Смањено кретање становништва:
Питање 6.¶
- антибиотици нарушавају микробиом нашег тела
- Тачно.
- антибиотици повећавају стопу мутација код бактерија
- Нетачно.
- антибиотици прикривају симптоме инфекције
- Нетачно.
- антибиотици могу да изазову болести зависности код људи
- Нетачно.
- употреба антибиотика поспешује настанак и ширење сојева бактерија које су отпорне на њих
- Тачно.
Q-58: Због чега је потребан опрез и строга контрола преписивања и употребе антибиотика (означи тачне одговоре, може их бити и више):
Питање 7.¶
- ослобађање патогена и ширење заразе почиње код многих инфекција још крајем периода инкубације, пре појаве првих симптома
- Тачно.
- понекад заражена особа и не развије симптоме, а може да шири инфекцију
- Тачно.
- заражена особа, без обзира на симптоме, мора што пре бити подвргнута интензивној терапији
- Нетачно.
- тестирањем се проверава да ли особа треба да прими вакцину или не
- Нетачно.
Q-59: Један од начина контроле ширења заразне болести је и тестирање на присуство вируса код људи који су били у ситуацији да се заразе, али још увек немају симптоме. Због чега је то важно?